“Đừng chôn sâu quá, mai mốt khó…” tôi buột miệng nói và sựng ngay lại.

Từ dưới cái hố mới sâu gần tới đầu gối, Cu Anh, gã thanh niên đang hì hạch đào đất nói vọng lên, “Đất cứng quá trời là cứng.”

Chợt có tiếng loạt soạt từ bụi cây sau lưng. Không ai bảo ai, chúng tôi đồng loạt quay đầu lại, nín thở, mắt săm soi bóng tối. Tiếng động ấy im bặt. Chắc là một con rắn ráo. Tôi thầm nghĩ. Vùng này nhiều rắn ráo, rắn ráo không có nọc độc nhưng cũng phải cẩn thận. Từ lúc mới chuyển về đây tôi đã được thông báo như thế.

Im lặng một lát, Cu Anh lại đều tay xới đất. Cầm đèn bin đứng cạnh tôi, Cu Em – em ruột của Cu Anh – lên tiếng, “Chừng nào mình trở lại hả ông thày?”

Tôi ngập ngừng, “Chắc khoảng vài tháng.”

“Sao lâu vậy?”

“Phải chờ cho da thịt rữa hết đã.”

“Đúng rồi há.” Cu Em gật gù, cái đèn bin trong tay cũng lúc lắc, ném vạt ánh sáng chập chờn lên nền đất khô đầy rác vụn thay vì soi thẳng vào cái hố đang đào dở dang.

Tiếng xẻng xới vào đất chợt ngừng. Cái hình người đen thui đang lúi húi trong bóng tối nghểnh cổ lên, cất giọng khàn khàn, “Rọi đèn đàng hoàng coi mày!”

Một làn gió nhẹ vật vờ lướt qua. Cái lạnh luồn vào sống lưng, tôi kéo cao cổ áo, rùn vai chắn gió. Hơn nửa tiếng đồng hồ ngồi nhấp nhổm trên băng ghế gỗ chiếc xe La Dalat cũ kỹ, tay bám thành ghế, chân đè cạnh chiếc băng ca cho xác chết khỏi tuột xuống đường, suốt đoạn đường từ bệnh viện đến đây, mấy đứa chúng tôi – một tài xế cầm tay lái, bốn hành khách ngồi trong lòng xe – chẳng ai nói với ai một lời, bây giờ bỗng dưng đứa nào cũng nhiều chuyện. Tôi nghĩ hai anh em có cái tên nghe vui tai: Cu Anh và Cu Em này chắc cũng gai gai nỗi sợ như tôi nên cái miệng lào xào không ngớt.

Lại có tiếng sột soạt trong bóng tối. Đang đào huyệt, Cu Anh ngưng tay, nghe ngóng. Cu Em cầm đèn bin xoay vòng, ánh sáng vương vãi lên những khóm lá xanh. Cả bọn nín thở, dõi mắt theo ánh đèn. Trên tấm màn nhung đen thẫm của đêm chợt nhập nhòe hai đốm sáng biếc xanh. Ở đây không có cọp beo. Tôi thầm trấn an mình.

Tiếng lạch cạch vang lên sau lưng. Gã bảo vệ – tôi không nhớ tên – gồng hai cánh tay như muốn siết cổ khẩu AK, rồi xoay người chĩa mũi súng vào bóng đêm. Tôi dán mắt vào cái vệt đen thẫm nhòe trong vũng đêm với hai đốm sáng biếc xanh. Rồi hai viên ngọc xanh ấy biến đi, tiếng sột soạt trên cỏ xa dần.

“Con mèo hoang.” Tôi thì thào. Gã bảo vệ hạ khẩu súng xuống.

“Đào tiếp đi,” tôi nhắc.

Tiếng xẻng sắt cày vào đất cằn lại sần sượng vang lên.

Tôi nhìn quanh. Trời đất tối mù. Dường như trời sắp mưa bởi mây mù giấu đi những vì sao mọc sớm. Những tàng cây rậm lá đu đưa trong gió nhẹ. Mùi đất khô gây gây lẫn trong thoáng hương dịu dàng của một loài hoa dại nào đó lâng lâng trong không khí. Trong vũng sáng đèn bin nhợt nhạt, lờ mờ bóng Cu Anh – dưới cái hố hình chữ nhật – cúi xuống, ngẩng lên nhịp nhàng với cái xẻng đầy đất khô quăng lên miệng hố.

Đột nhiên ánh sáng từ ngọn đèn bin mờ dần.

“Hết bin rồi.” Cu Em lắc mạnh cái đèn bin trong tay. Ánh đèn lờ mờ hé lên rồi tắt ngấm.

“Đèn bin ít khi xài sao lại mau hết bin vậy,” Tôi cằn nhằn, gỡ cái đèn bin từ tay Cu Em, xoay xoay nút vặn và đập nhẹ vào lòng bàn tay. Vô ích. Bóng tối vẫn bủa vây bọn chúng tôi.

“Có đem theo bin sơ cua không?” Tôi hỏi.

Không có tiếng trả lời. Và tôi nhớ ra. Từ dạo chiến tranh biên giới phía tây nam bùng lên, không hiểu sao điện trong bệnh viện bị cúp hoài. Và khi cúp điện thì phải cần đến đèn bin. Có lần điện cúp ngay khi đang mổ cho bệnh nhân. Không có cái đèn bin này thì chẳng biết làm sao.

“Chạy ra mượn ông gác cổng cái đèn dầu,” tôi nói.

“Đèn dầu tối hù, lỡ gió thổi tắt mất tiêu,” Cu Em nhanh nhảu. “Hay là mình kêu thằng tài xế chạy xe sát vô, rọi đèn pha cho mình.”

Và không chờ tôi đồng ý, nó xoay lưng, quẹt một que diêm, rón rén từng bước trên nền đất gồ ghề, về phía cái bóng lù lù của chiếc xe đậu trên lối mòn.

Chúng tôi đứng, ngơ ngáo như những hồn ma trong nghĩa địa. Gió đêm mơn man như những ngón tay ai đó vuốt rờn rợn trên mặt, trên cổ. Trong đêm vắng, giữa tiếng vọng râm ran của côn trùng, tiếng đề máy xe rì rầm vang lên. Hai ngọn đèn vạch lên hai luồng ánh sáng, chiếc xe lắc lư bò lê trên nền đất nhấp nhô mồ mả, về phía chúng tôi.

“Coi chừng cán lên mộ người ta đó!” Đứng trong lòng huyệt cạn, Cu Anh hét lớn. “Xích qua bên này một chút.” Nó vừa gào vừa đưa tay vẫy liên tục. Không biết người lái xe có nghe thấy không nhưng tôi thấy chiếc xe đổi hướng, tiếng máy hậm hực và hai ngọn đèn xe chệch về phía chúng tôi. Vệt sáng vàng vọt vạch ngang mặt huyệt mộ đang đào dở dang.

“Được rồi đấy, đào tiếp đi.” Tôi nói.

Những mũi xẻng lại xoàn xoạt xoắn vào nền đất.

“Đừng chôn sâu quá, mai mốt khó đào.” Tôi lại dặn hai anh em thằng bé đào huyệt.

“Mai mốt đào chi vậy?” Bàn tay đào đất ngưng ngang, Cu Anh ngước lên chờ câu trả lời.

“Lấy bộ xương.” Cu Em trả lời hớt.

“Để chi vậy?”

“Cho học sinh Trung Học Y Tế.” Tôi nói.

“Thật vậy sao? Trường đó mới mở, đã có ai vô học đâu.”

“Thôi đào lẹ đi. Khuya rồi,” tôi dục.

Cu Anh lại hì hục xới đất.

“Mình lấy bộ xương về xài lỡ mai mốt ông già lại nhận con ổng thì sao?” Im lặng suốt quãng đường, bây giờ gã cầm AK mới mở miệng. Tôi lặng thinh. Gã tiếp, “Xác con ổng là ổng có quyền đòi.”

Câu nói làm tôi nhớ hồi sáng, lúc ông già chắp tay vái lạy, van xin bệnh viện lo dùm hậu sự cho con trai, tôi đã cầm lấy hai cổ tay khô lạnh và khẳng khiu như hai khúc củi của ông già, quả quyết sẽ tận tình lo cho người chết. Ông già thều thào bảo khi nào làm ăn khá giả sẽ trở lại nhận xác con trai. Nhưng tôi không mấy tin ông sẽ trở lại. Ông quá già, đi đứng còn không vững, biết ông còn sống được bao lâu, nói gì đến chuyện làm ăn khá giả.

Tuy nhiên lỡ như ông già ấy trở lại nhận xác con thì sao nhỉ. Ý nghĩ ấy cứ ám lấy tôi từ chập tối đến giờ, bởi lúc ký giấy cho phép chúng tôi đem cái xác đi chôn, bác s